Vrij snel nadat ik in 2005 als mediator was gestart, ontdekte ik dat mediations die volgens het boekje verliepen (regie gehouden, emoties weten te deëscaleren, belangen genoteerd en afspraken gemaakt) op lange termijn geen standhielden. Tegelijk merkte ik dat mediations waarbij ik de regie kwijt leek te zijn en waar niets volgens de bekende fases verliep tot hele bijzondere verschuivingen in de manier van communicatie konden leiden. Bij nabellen bleken die ‘oplossingen’ echt iets te hebben veranderd in de manier waarop mensen met zichzelf en met elkaar omgingen.

The ‘Promise of Mediation’ (Bush and Folger 1992) gaf wat dat betreft een enorme herkenning en was voor mij de aanleiding om tien jaar geleden de training Transformatieve Mediation(TM) bij Carol Bloom te volgen. TM voelt sindsdien als een tweede natuur. Niet alleen tijdens mediations, maar ook in mijn persoonlijke communicatie met anderen. Daarom spreekt mij de manier waarop het Transformatieve Model buiten de piketpaaltjes van de formele mediation treedt dan ook erg aan.

Met veel belangstelling las ik ongeveer een jaar geleden het artikel van Erik Cleven en Judy Saul over Transformative Dialogue (TD), ‘One hundred cups of coffee’. Zij verschuiven de kaders van TM van de formele Mediation naar de intermenselijke dialoog. Daarmee verbreedt niet alleen de doelgroep, maar ook je rol als facilitator van een TD. Als facilitator onderzoek je Waartoe, Wie, met Wie, Wanneer op Welke manier over Wat zou moeten spreken. Een hele mond vol; dat vraagt om introductie, onderzoek, aftasten, voorbespreking, begeleiding, nabespreking en evaluatie.

Ik heb ondertussen enkele Transformatieve gesprekken tussen groepen mensen begeleid. Dit heeft mijn enthousiasme voor TD nog verder vergroot, maar heeft ook een aantal dilemma’s en vragen opgeworpen. Zo merk ik dat ik als facilitator van een groepsdialoog veel intenser betrokken ben in het hele proces. Hoe verhoudt zich dat tot mijn onafhankelijkheid en ‘microfocus”? De intensiteit en betrokkenheid maakt ook dat mijn rol als facilitator veel lastiger is af te kaderen en de tijdsinvestering is ook vele male groter. Hoe ga ik daarmee om naar een opdrachtgever, en hoe bepaal ik met de betrokkenen waar mijn rol eindigt en de groep zelf de dialoog voortzet?

Afijn, een wereld aan nieuwe mogelijkheden en heel veel thema’s om over van gedachten te wisselen. Daarom kijk ik uit naar de training van Erik en Judy van 18 t/m 20 juni en de conferentie op 21 en 22 juni!

kees van eijk

April 2019